Trào lưu xử lý xăng E10 thủ công gây tranh cãi về độ an toàn

Các nội dung hướng dẫn tách ethanol khỏi xăng E10 đang lan truyền mạnh trên mạng, chủ yếu vì đánh vào sự lo lắng của người dùng xe đời cũ trước loại nhiên liệu mới.

Rộ "mẹo" tự tách cồn khỏi xăng E10

Việc xăng E10 sắp chính thức được phân phối trên toàn quốc đang tạo nên làn sóng tranh luận lớn trong cộng đồng sử dụng ô tô, xe máy. Trên nhiều diễn đàn, người dùng bàn luận từ chuyện xe đời cũ có phù hợp hay không, mức tiêu hao có thay đổi không, cho đến việc ethanol trong xăng sinh học có ảnh hưởng tới độ bền của hệ thống nhiên liệu không.

Giữa những băn khoăn đó, mạng xã hội xuất hiện một hướng xử lý nghe có vẻ đơn giản: tự "lọc cồn" khỏi xăng E10 trước khi sử dụng. Không ít video mô tả cách làm bằng các vật dụng phổ biến trong đời sống, kèm những lời khẳng định như có thể đưa xăng sinh học trở về gần giống xăng khoáng, giúp xe chạy khỏe hơn hoặc giảm nguy cơ hư hại động cơ.

Chính cách trình bày trực quan, dễ hiểu và có phần giật gân khiến các clip này lan nhanh. Người xem nhìn thấy hỗn hợp sau khi lắng thành hai lớp, rồi dễ tin rằng phần phía trên là xăng đã được "làm sạch", còn phần phía dưới là nước cùng ethanol bị loại bỏ. Với những ai vốn đã nghi ngại xăng E10, hình ảnh này càng củng cố suy nghĩ rằng ethanol là thành phần cần phải tách ra.

Tuy nhiên, vấn đề nằm ở chỗ một thí nghiệm nhìn có vẻ thuyết phục không đồng nghĩa với việc tạo ra nhiên liệu an toàn cho động cơ. Xăng dùng cho phương tiện không chỉ là chất lỏng có thể cháy, mà là sản phẩm được phối trộn theo tỷ lệ, tiêu chuẩn và đặc tính kỹ thuật cụ thể. Khi người dùng tự ý can thiệp, phần nhiên liệu còn lại có thể đã không còn đúng với thiết kế ban đầu.

Các chuyên gia cho rằng, tâm lý e ngại xăng sinh học là điều có thể hiểu được, nhất là với chủ xe cũ hoặc những người từng quen sử dụng xăng khoáng trong thời gian dài. 

Ethanol có đặc tính hút ẩm, vì vậy người dùng lo lắng về nước trong nhiên liệu, đường ống cao su hoặc khả năng vận hành của động cơ. Nhưng từ nỗi lo đó đến việc tự pha, tự tách, tự dùng lại nhiên liệu là một khoảng cách rất lớn.

Điểm dễ bị bỏ qua trong các video lan truyền là xăng E10 đã được phối trộn để sử dụng như một loại nhiên liệu hoàn chỉnh. Ethanol trong đó không đơn thuần là "tạp chất" có thể bỏ đi tùy ý. 

Thành phần này có liên quan đến trị số octan, khả năng bay hơi, quá trình cháy và độ ổn định của hỗn hợp nhiên liệu. Khi loại bỏ ethanol bằng phương pháp thủ công, người dùng không biết chính xác nhiên liệu còn lại đã thay đổi ra sao.

"Tách được hai lớp" không có nghĩa là thu được xăng đạt chuẩn

 

Theo chia sẻ của Tiến sĩ Vũ Thị Tần - Trường Hóa và Khoa học sự sống, Đại học Bách khoa Hà Nội, ethanol có thể hòa tan trong nước, nhưng không thể vì vậy mà xem việc đổ nước vào xăng E10 là cách xử lý đúng. 

Trong xăng E10, ethanol đã được hòa trộn theo tỷ lệ nhất định để tạo ra hỗn hợp ổn định. Việc lắc thủ công trong thời gian ngắn khó có thể tách hoàn toàn thành phần này như nhiều clip mô tả.

Nói cách khác, lớp chất lỏng còn lại sau quá trình tự xử lý không nên được gọi là "xăng nguyên chất". Đó có thể là một hỗn hợp đã bị thay đổi thành phần, lẫn tạp chất hoặc còn tồn dư nước, ethanol. Khi được đưa vào bình xăng, loại nhiên liệu này có thể tạo ra những phản ứng vận hành khó lường.

Một trong những biểu hiện rõ nhất là xe bị giật, hụt ga, bỏ máy hoặc chết máy do nhiên liệu không còn đạt thông số cần thiết cho quá trình đốt cháy. Nếu nước lọt vào hệ thống nhiên liệu, các chi tiết bên trong cũng có thể bị ảnh hưởng, nhất là trong môi trường vận hành kéo dài. 

Với xe đời mới có hệ thống phun xăng và cảm biến kiểm soát chặt chẽ, nhiên liệu sai chuẩn còn có thể khiến xe báo lỗi hoặc vận hành kém ổn định.

Bên cạnh nguy cơ cho động cơ, việc thao tác với xăng tại nhà còn đặt người thực hiện vào tình huống nguy hiểm. Xăng rất dễ bay hơi và dễ bắt lửa. Chỉ một nguồn nhiệt, tia lửa nhỏ hoặc môi trường kín tích tụ hơi nhiên liệu cũng có thể gây sự cố. 

Trong khi đó, phần lớn các video mạng xã hội thường chỉ tập trung vào thao tác "làm thử", mà bỏ qua điều kiện an toàn, thiết bị bảo hộ và quy trình xử lý chuyên nghiệp.

Sức khỏe người thực hiện cũng là yếu tố không thể xem nhẹ. Hơi xăng và ethanol có thể gây khó chịu, choáng váng nếu hít phải trong không gian kém thông thoáng. Việc dùng chai nhựa, dụng cụ không chuyên dụng hoặc để nhiên liệu gần khu vực sinh hoạt càng làm tăng thêm rủi ro.

Ở góc độ pháp lý, xăng E10 là nhiên liệu đã được phối trộn, kiểm định và lưu thông theo quy chuẩn. Việc tự ý pha trộn, chiết tách, kinh doanh hoặc phân phối nhiên liệu không đúng tiêu chuẩn có thể bị xử phạt tùy theo tính chất, quy mô vi phạm. 

Theo Nghị định 99/2020/NĐ-CP, mức phạt hành chính có thể từ vài triệu đến hàng trăm triệu đồng; trường hợp nghiêm trọng còn có thể bị xem xét trách nhiệm hình sự.

Nguồn: https://nongthonvaphattrien.vn/trao-luu-loc-con-khoi-xang-e10-gay-lo-ngai-ve-an-toan-a49548.html